5G teknolojisi ile ne yapılır?

Bildiğiniz gibi 2016 yılında 3G ‘den 4.5G ‘ye geçiş yaptık. Sim kartlar değişti, bankalarla aramız bozuldu. Bir sürü hat düştü, çekmiyor derken, sistem oturdu ve barış içinde yaşamaya devam ettik. Kısa bir süre sonra 5G teknolojisi ile ilgili de aynı durumları yaşayacağız.

Neden 4.5G dediler?

İlk duyduğumda isim bana mantıklı gelmemişti, yani en azından uydurma isim yapmışlar diye düşünmüştüm. Aslında gerçekten bir nevi uydurma isim olmuş, ama bizimkiler uydurmamışlar.

Şimdi normalde 4G ( 4. Generation – 4. Nesil ) teknolojisi mevcut ve 3G ‘sin üzerinde bir bağlantı hızı sağlıyor. Sağda solda gördüğünüz 4.5G diye adlandırılmış teknoloji ise LTE+A (LTE+Advanced) olarak geçiyor gibi diyelim… 4G ile aynı teknik alt yapıya sahip ama hız arttırımı yapılmış. Bu hızların verilebiliyor olması yine çalıştığınız operatörün kapasitesine ve lokasyonlara yaptıkları yatırımlara paralel değişiyor.

Biz 3G ‘den kaçış planları yaparken 4.5G olsun dendi, ama teknik olarak 4G yapmadan 4.5G yapmak mümkün olmuyor. Aynı zamanda bu teknolojilerin vaat ettikleri hızları yakalayabilmek isim vermekle olmuyor. Bu hizmeti verecek operatörlerin teknik alt yapı gereksinimlerini de sağlamış olması gerekiyor. Bu yüzden farklı bölgelerde hız testleri yaptığınızda standard bir değer alamayabiliyoruz.

5G teknolojisi denildiğinde ne anlamamız gerekiyor?

5G teknolojisi hız ve alt yapı özellikleri nedeni ile 4G ‘den oldukça farklı. Basit mantıkla çok hızlı olacağı, aktif çekim alanında aynı anda daha fazla cihazın sorunsuz bir şekilde bağlanabileceği, çok düşük gecikme süresi ve geliştirilmiş güvenlik alt yapısına sahip olacağı iddiaları mevcut.

5g teknolojisi
> Kaynak : https://5g.co.uk/guides/how-fast-is-5g/

100Mbps ilk bir bağlantının saniyede  12,5Mb indirim yapabildiğini bir kenara koyduğunuzda, 5G ile 1Gbps lik bir bağlantınız olması halinde bile saniyede indirebileceğiniz veri miktarı min 125Mb olacaktır. Bu 10Gbps olduğunda ise 1Gb ‘ın üzerinde veri transferi anlamına geliyor.

5g teknolojisi
> Kaynak : https://5g.co.uk/guides/how-fast-is-5g/

5G teknolojisi ile birlikte neler değişecek?

Teknolojinin gelişimine ve kullanım alanlarındaki değişime yakından göz attığınızda, hayatın artık akıllı telefonlar ve tabletler üzerinden film seyretmekten, yada müzik dinlemekten ibaret olmadığını görebilirsiniz. Bu yüzden 5G teknolojisi ile ilgili yabancı kaynaklı makale ve raporlara baktığınızda çok farklı senaryolar görüyorsunuz.

Yani aslında şu andaki bağlantı teknolojisine göre düzenlediğimiz kullanım alışkanlıklarımız, birer sebep olmaktan çıkıyor. 5G teknolojisinin hakim olacağı zamanlarda; bu alışkanlıkların hepsi, gelişimin basit sonuçları arasında yerlerini alıyor olacaklar.

Bir kaç sene öncesinden kullanılmaya başlanmış pek çok araç, servis ve sistem günümüzde kullanılabilir olan, tek teknoloji üzerinden varlıklarını sürdürmeyi başardılar. 5G teknolojisi geldiğinde tüm bu servisler ve donanımlar gerçekten hayat bulmuş olacaklar.

İşte bu cihaz ve servislerin hayat bulmuş halinin ismi IOT yani Internet of Things ( Nesnelerin Interneti ) olarak biliniyor. Nesnelerin interneti, yani bağlanabilirlik özelliği olan cihazların/servislerin birbirleri ile iletişim kurması. Bu nesneler akıllı ev sistemlerinden, insansız araçlara, üretim bandından, tedarik zinciri dahilinde çalışan sistem ve donanımlara kadar çeşitlendirilebilir.

Her gün bindiğiniz otobüs, evinizdeki kamera yada klima, trafikteki kilit noktaları belirleyebilen ve size anında alternatif üreten aracınız. Yani kişisel ve profesyonel hayatınızda normalde gözlemlediğiniz, ama birbirleri ile iletişimi kısıtlı olan tüm servis ve donanımların sürekli olarak bağlı olması, ve birbirleri ile sizin belirlediğiniz kriterlere göre iletişimde olmaları durumu.

Bu denli faydalı bir iletişim ağını kurabilmek için gereken bir çok kriter arasında en önemlileri; hızlı bağlantı, düşük tepki süresi, ve belirlenmiş alanda bağlı çalışabilen maksimum cihaz sayısı. 5G teknolojisi ile bağlantının hızlı olacağı zaten mutlak bir gerçek. Gecikme süresi şu ana kadarki testlerde 1ms nin altında görünüyor. Planlanan altyapı yatırımları yapılabilirse 1km2 ilk alan içerisinde 1milyon kadar cihazın bağlanabilir olması bekleniyor.

Diğer bir değişle 5G teknolojisi Nesnelerin Interneti kavramına uygun ve gerçek potansiyelini ortaya çıkartabilecek bir alt yapıyı da getiriyor olacak.

Bir örnek vermek gerekirse

– yolda ilerleyen iki bağlı araba birbirlerini farkında olarak, çarpışmayı önleyebilir,
– çarpışma olsa anında hızlı ve kesintisiz olarak acil servislere bilgi verebilir.
– aynı anda takmakta olduğunuz saatiniz üzerinden sağlık bilgileriniz ilgili ekiplere iletilebilir, böylelikle müdahaleye gelirken daha hazırlıklı olabilirler.
– sigortanızın kabul ettiği hastaneye bilgi gönderilir ve durumunuza uygun düzenlemeler yapılabilir.
– vs. vs. vs….

Yani artık bu tür işlemlerin hepsi gerçekten hayal gücünüzle sınırlı olacak gibi görünüyor.

5G teknolojisi dünyada ne durumda?

Şu anda, tüm dünya, 5G teknolojisi için kolları sıvamış durumda. Bu süreç onlar için çok önemli, hatta zorunlu olduğumuzu düşünüyor. Bu konuda herkes aynı fikirde olmasına rağmen, teknolojinin hakkıyla çalışabilmesi için gerekli teknik altyapı hakkında tam bir fikir birliğine varabilmiş değiller.

Yani 5G teknolojisi geçişi vana çevirir gibi geçiş yapamıyorsunuz. Geçiş yapmak isteyenlerin teknik olarak ve aynı zamanda ekonomik olarak hazır olmaları gerekiyor. Bu yüzden geçiş için planlar ülkeden ülkeye değişebiliyor. En erken 2020 gibi ilk örneklerini görebileceğimiz söyleniyor.

Her ülke kendi imkanları dahilinde hız testlerini gerçekleştiriyorlar. Aynı zamanda küçük çaplı geçişler de devam ediyor. Büyük geçişler için ise şu aşamada 2020 senesine kadar bir aksiyon beklenmiyor.

5G teknolojisi ve şu anki şartlarda uygulanması ile ilgili, en azından şimdilik, bilinmesi gereken bir şey daha var. Sürekli olarak inanılmaz hız atlamaları yaşanacağından dem vuruluyor olsa da, bu durum 5G teknolojisine geçiş yapan tüm bölgeler için geçerli olmayacak.

Araya bir bilgi sıkıştırarak bunun neden ve nasıl olacağı konusundaki bilgiyi de size aktarayım. Öncelikle 5G teknolojisi öncekilerden farklı olarak milimetrik dalga boylarını kullanıyor. Normal vericilerin frekans aralığı 2,5 GHz – 5 Göz aralığında iken 5G teknolojisi için bu 24 GHz ve üstü olarak belirtilmiş.

Şimdi bu sistemi devlet yada operatör ülkenin her yerine kurmaya çalışırsa inanılmaz bir maliyet çıkıyor olacak. Söz konusu vericiler zaten öncekilerden farklı olacak, aynı zamanda aralarında maksimum 150 m civarında olması gerekiyor. Bu da hem yenileme hem de ekstra verici maliyeti anlamına geliyor.

Bu sebeple, 5G teknolojisinin uygulanmasında şöyle bir yol izlemeyi planlıyorlar. Büyük şehirlerde saf 5G sisteminin kurulması. Banliyö ve kırsal alanlar için ise şu anki bağlantı hızımızdan 9-10 kat daha hızlı olabilecek alt yapıyı kullanılabilir hale getirecekler.

Ülke olarak hazır mıyız?

Ülkemizde diğer ülkelerle birlikte, yani 2020 gibi, geçiş yapabileceğiz mesajları veriliyor. Takip edebildiğim kadarı ile geçiş için gerekli teknik altyapı yatırımları için, üniversitelerde ve yerel operatörlerde çalışmalar devam ediyor. ODTÜ Teknokent’te 5G ile ilgili test ve entegrasyon laboratuvarımız mevcut.

Ayrıca BTK 5G teknolojisi ve ileriye dönük geliştirmelere yönelik bir el kitabı yayınladı. Bu el kitabında 5G teknolojisi, ülkemizin bu konudaki stratejisi, öncelikleri ve yol haritası ile ilgili bilgiler paylaşılıyor.

Kullandığımız cihazlar 5G ‘ye hazır mı?

Şu anda kullanımda olan telefonlarımızın hazır olmadığını zaten biliyoruz. Fakat bir çok marka 2019 ortalarına doğru 5G teknolojisi ile çalışabilecek cihazları piyasaya çıkarmaya başlayacaklar. Bu cihazlar, alt yapının yetersiz olduğu alanlarda da iletişimin kesilmemesi için, hem 5G teknolojisi ile hem de bir öncekiler ile uyumlu olması bekleniyor.

Yani şu an elimizdekiler 5G teknolojisini hazmedebilecekler mi, büyük bir ihtimal hissetmeyebilirler bile. Diğer taraftan şöyle bir güzelliğin yapılması da gündemde, yada en azından ben Türkiye ‘de yapılabileceğini düşünüyorum. Mevcut 4G alt yapısı bir takım yapısal değişikliklerle bağlantı hızını şu anki 4G ‘nin çok çok üstüne çıkartılabiliyormuş. Hatta bunun dünyada örneği var AT&T 5G Evolution adı altında 5G teknolojisi ile 4G teknolojisi arası hizmet veren bir sistemi kullanıcılarına sunmuş.

Yani elimizdeki cihazlarla 5G teknolojisi tadında gezinti yapamayabiliriz ama şu anki hızımızın üstünde istediklerimizi gerçekleştirebiliriz.

5G teknolojisi ve cihazlar denince aklınıza sadece telefonlar gelmemeli. Malum 5G teknolojisi telefonun yanında, bağlanabilir diğer tüm cihazları da yakından ilgilendiren bir teknoloji. Bu konuda da bir çok üretici kolları sıvamış durumda zaten.


1. [Are you ready for 5G? | McKinsey](https://www.mckinsey.com/industries/telecommunications/our-insights/are-you-ready-for-5g)
2. [The road to 5G: The inevitable growth of infrastructure cost | McKinsey](https://www.mckinsey.com/industries/telecommunications/our-insights/the-road-to-5g-the-inevitable-growth-of-infrastructure-cost)
3. [Turkcell 5G yolunda hızla ilerliyor – Turkcell Medya](https://medya.turkcell.com.tr/bulletins/turkcell-5g-yolunda-hizla-ilerliyor/)
4. [5G ve Ötesi Beyaz Kitap – Duyurular – Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu](https://www.btk.gov.tr/duyurular/5g-ve-otesi-beyaz-kitap)
5. [5G phones and other devices will come to 18 carriers in 2019 – CNET](https://www.cnet.com/news/5g-phones-will-come-in-2019-heres-more-proof/)
6. [How 5G Will Unlock The True Potential of IoT Devices](https://www.cmswire.com/information-management/how-5g-will-unlock-the-true-potential-of-iot-devices/)

Bir cevap yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.